Του Γιάννη Ψαρράκη ( Βιογραφικό & Γνωρίζοντας τη φύση των Βατίκων )  

kisTUS CRETICUS - ΚΙΣΤΟΣ Ο ΚΡΗΤΙΚΟΣ

Δικοτυλήδονο CISTACEAE

Τα κιστοειδή ή κίστοι ή λαδανιές ή κουνούκλες όπως λέγονται στον τόπο μας, ανήκουν στην μικρή οικογένεια των CISTACEAE η οποία δεν αριθμεί και πολλά μέλη.

Στην Ελλάδα απαντώνται 5 είδη, δύο με ρόδινα άνθη, δύο με λευκά, και ένα με ροδοκίτρινα, και στον τόπο μας απαντώνται τα τέσσερα. Είναι όμορφοι αειθαλείς θάμνοι που προτιμούν ξηρές και ηλιόλουστες τοποθεσίες. Τα άνθη τους μοιάζουν με τριαντάφυλλα, και έχουν 5 πέταλα και πολλούς κίτρινους στήμονες.

Είναι αρωματικά φυτά, και από ορισμένα συλλέγεται το λάδανο, ρητίνη που εκκρίνεται από τους αδένες των φύλλων και έχει φαρμακευτικές ιδιότητες. Οι αρχαίοι το χρησιμοποιούσαν ως θυμίαμα και ως συστατικό για να παρασκευάσουν διάφορες αλοιφές.

Αναφορές για τη συλλογή του λάδανου έχουμε από τον Ηρόδοτο και ακόμη περισσότερες από τον Διοσκουρίδη που περιγράφει με περισσότερες λεπτομέρειες τη διαδικασία συλλογής του ρετσινιού.

Το λάδανο το μάζευαν από τα γένια των τράγων, όταν αυτοί βοσκώντας το φυτό το ρετσίνι κολλούσε στα γένια τους. Σήμερα χρησιμοποιείται στην αρωματοποιεία. Ο CISTUS CRETICUS είναι το είδος του κίστου που κατεξοχήν συλλέγεται το λάδανο.

Είναι πολύκλαδος θάμνος, με κοντές, λευκές, κολλώδεις τρίχες, με φύλλα έμμισχα, αντίθετα, αδενώδη, και κυματιστά στο περίγραμμά τους. Τα άνθη του είναι ρόδινα και έχουν μία ιδιαίτερη μορφή που μοιάζουν με τσαλακωμένα. Τον συναντάμε σε μεγάλους πληθυσμούς σε πετρώδεις πλαγιές και θαμνότοπους.

Το ύψος του θάμνου μπορεί να φθάσει το 1 μέτρο και ανθίζει από το τέλος του χειμώνα και μέχρι την άνοιξη.

 

( Δημοσίευση Εφημερίδας ''ΤΑ ΒΑΤΙΚΑ'' φύλλο 270 - Φεβρουάριος 2009 )